به گزارش صاحب دیوان، به نقل از خبرگزاری ایرنا، مراسم تشییع استاد باریشماز، خالق اثر بی مانند «شرح انور» (ترجمه ترکی ۶ جلدی مثنوی معنوی)، شاعر، عارف، رمان نویس، نمایشنامه نویس، مفسر نهج البلاغه و قرآن، شارح ادعیه، هنرمند خوشنویس، نقاش، حکاک، معرق کار و مجسمه ساز مراغه ای، بر دوش مردم عزادار این شهر تاریخی و فرهنگی بین میدان اوقاف تا مجموعه فرهنگی اوحدیه، تشییع و پس از اقامه نماز توسط حجت الاسلام والمسلمین جواد حاجی زاده، امام جمعه این شهر، در جوار مقابر اوحدی مراغه ای و کریمی مراغه ای به خاک سپرده شد.
معاون سیاسی و اجتماعی و معاون امور عمرانی استاندار آذربایجان شرقی و مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان، جمعی از ادبا، شعرا، استادان دانشگاه و شاگردان و مریدان استاد باریشماز از شهرهای مختلف آذربایجان و ایران و همچنین آحاد مردم فرهنگ دوست و هنرپرور مراغه در این مراسم حضور پرشوری داشتند.
معاون استاندار و فرماندار شهرستان ویژه مراغه در مراسم تدفین با بیان اینکه مردم آذربایجان و این شهر قدردان خدمات بی مانند استاد باریشماز به فرهنگ و ادب آذربایجان هستند، گفت: این حضور شاگردان و مریدان و اهالی منطقه نشان دهنده ارج و قرب شعرا و هنرمندان در میان مردم است.
علی امیری راد ادامه داد: بدون تردید خدمات شایسته استاد باریشماز تا سال ها و بلکه سده ها در اذهان، کتب و آثار مختلف فرهنگی و هنری ماندگار شده و هرگز از یادها و خاطره ها فراموش نخواهد شد.
وی با قدردانی از حضور مردم و مسئولان استانی در مراسم تشییع و تدفین استاد حیدر عباسی، اعلام کرد: استاندار آذربایجان شرقی نیز ضمن عذرخواهی از مردم مراغه، به دلیل حضور در جلسه ای فوری در استان قم، نتوانست در این مراسم حضور پیدا کند.
امیری راد همچنین از معاون اول ریاست جمهوری و نیز وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی به خاطر ارسال پیام های تسلیت و ارج نهادن به مقام و شان بالای استاد باریشماز قدردانی کرد.
وی با اشاره به جایگاه خاص مراغه در تاریخ، تمدن و فرهنگ ایران زمین، ادامه داد: این کهن شهر همواره در طول تاریخ، منبع و منشاء بسیاری از تحولات مهم فرهنگی، ادبی و تمدنی بوده است و این جایگاه در عصر حاضر با شخصیت های ممتازی چون استاد باریشماز، کریمی مراغه ای و بولوت قراچورلو تداوم یافته است.
صاحب نظر، محقق و ادیب مراغه ای نیز معتقد است، باریشماز در ردیف شاعران پیشرو شعر معاصر آذربایجان قرار دارد و نامش به یکی از نام های ماندگار ادبیات این دیار تبدیل شده است.
ودود دوستی در مجموعه کتاب شناسی تحلیلی و برگزیده آثار استاد باریشماز با عنوان «من اوزگه دیر، منی اونوت»( من بیگانه است، فراموشش کن)، می نویسد: استاد پیشرو بودن خود را نه با ادعا، که با غنا و ژرفایی که در شعرش وجود دارد، به اثبات رسانده است، یکی از وجوه اساسی شعر باریشماز برخورداری از مشرب عرفان است. او بی آنکه در محدوده تفرد درنگ کند، دل به عرفانی سپرده است که کرامت انسان را از نظر دور نداشته ، بر هر آنچه صفات عالی را در نهاد انسان متمکن سازد، توصیه می کند.
وی می گوید: شعر او با برخورداری از جنبه های انسان پرورانه تجلیل انسان و انسانیت است.
دوستی ادامه می دهد: شخصیت جامع الاطراف باریشماز بی تردید در آینده محل نگارش مقالات و کتاب ها خواهد بود.
وی با اشاره به اینکه باریشماز شاعر زمانه خود است و شعر را به اقتضای مطالبات زمان خود سروده است، ادامه می دهد: او با درک عمیق این موضوع، خود را از خیل مقلدین جدا کرده و نخواسته است به فضولی دوم، ساهر دوم و صائب دوم تبدیل شود، او خواسته تنها باریشماز اول باشد و در همان تراز بماند و باریشماز جز خودش نیست، او باریشماز است.
دوستی باریشماز را شاعری منتقد و ضد تبعیض معرفی کرده و می نویسد: وی زبان مادری خود را با تمام ظرفیت ها و ظرافت هایش می شناسد و آشنایی او با زبان و فرهنگ توده مردم از یک سو و تسلطش به زبان و ادبیات کهن ترکی از سویی دیگر، موجب شده است سروده ها و نوشته های او از زبانی غنی برخوردار باشد، او بیش از ۵۰ سال در حوزه زبان ترکی فعالیت کرده و لغات، کنایات، اصطلاحات، امثال و حکم را که از عموم مردم شنیده، به حافظه اش سپرده و از آنها با به کار بردن در آثارش محافظت کرده است.
وی معتقد است، باریشماز فقید بنا به گفته مرحوم یحیی شیدا، دایره المعارف زنده زبان و فرهنگ آذربایجان است که اثر بی مانند ۶۰ صفحه ای با عنوان «اودوملو دیرک»، نگارشی بی همتا از واژه ها و ترکیب های زیبایی است که به پیشرفت و اعتلای زبان ترکی سهم عمده بخشیده است.
«نغمه داغی و استعمار» نخستین کتاب استاد باریشماز است که در سال ۱۳۶۳ شمسی٬ از سوی نشر تلاش تبریز به چاپ رسیده است؛ این کتاب با مقدمه ای از استاد یحیی شیدا همراه است و استاد که در هنر خوشنویسی نیز سررشته و مهارت داشت، روی جلد و متن این کتاب را خودشان به خط نستعلیق نگاشته اند.
این کتاب شامل دو قسمت است که بخش اول آن منظومه «نغمه داغی» و بخش دوم آن شعری در قالب چهارپاره به نام «استعمار» منتشر شده است.
منظومه نغمه داغی که در قالب سربست (آزاد) و در وزن هجایی (۴+۴+…) در سال ۱۳۵۵ سروده شده، درباره عاشیق یا خنیانگر قوپوزنوازی است که سرکرده گروهی از دزدان که در این منظومه با عنوان «باش حرامی» از او یاد می شود، با وعده تطمیع و تهدید و به اشد تحکم از او می خواهد که به جای مدح و ثنای کوراغلو، قهرمان نامدار آذربایجان و امثال او، به مدح و مجیز او بپردازد.
اما عاشیق حق جو و آرمانگرای این منظومه، به آن همه تشویق و تطمیع او اعتنایی نمی کند و از تهدید او نیز هراسی به دل خود راه نمی دهد و از امتثال فرمان او استنکاف می ورزد و باش حرامی، پس از کش و قوس های فراوان ناامیدی محض از رسیدن به نیت خود، به تهدید خود جامه عمل پوشانده، سر عاشیق را از تن جدا می کند.
استاد ذوالفنون و جامع الاطراف، شاعر، عارف، نویسنده و هنرمند خوشنویس، مجسمه ساز و معرق کار شهیر مراغه ای، استاد حیدر عباسی معروف به «باریشماز» روز چهارشنبه برابر با ۹ اردیبشهت در منزل شخصی خود دار فانی را وداع و دعوت حق را لیبک گفت.
استاد حیدر عباسی متولد سال ۱۳۲۲ که مدت مدیدی در بستر بیماری بود، دوم اردیبهشت ماه امسال تولد ۸۳ سالگی خود را پشت سر گذاشته بود که به دلیل کهولت سن و بیماری به دیار باقی شتافت.
تسلط به زبان های عربی، روسی، فرانسه و انگلیسی، ذوق ادبی و عرفانی، تبحر در هنرهای گوناگون همچون نقاشی، مجسمه سازی و حکاکی از جمله ویژگی های بارز و بی مانند استاد باریشماز است که از وی عارفی سرگشته، شاعری اجتماعی و نویسنده ای چیره دست ساخته است.
وی مدرک کارشناسی خود را در رشته زبان و ادبیّات انگلیسی اخذ و سالها به عنوان معلم در آموزش و پرورش آذربایجان شرقی خدمت کرد.
آذر ماه سال ۱۳۹۶ که کنگره سراسری باریشماز با هدف پاسداشت سالها تلاش وی در عرصه فرهنگ و ادب برگزار شد، زمینه برای اعطای گواهینامه درجه یک هنری به استاد را فراهم و ۲۰ تیر ماه ۱۴۰۰، این نشان با حضور برخی از شخصیتهای ملی و استانی به وی اعطا شد.
ترجمه و تفسیر نهج البلاغه در سه جلد و مثنوی معنوی (شرح الانوار) در ۶ جلد به زبان ترکی از مهمترین آثار تکرار ناشدنی استاد باریشماز است که علاوه بر ترجمه متون، تفسیر و شرح آن را نیز به همین زبان آورده است.
